Iedereen vergeet weleens wat. Maar wat als je geen idee meer hebt wat je vorige week gedaan hebt? Of als je personen die je kent niet meer onthoudt? In deze blog lees je alles over geheugenverlies.

Eerst zullen we uitleggen wat geheugenverlies precies is, waarbij we onderscheid maken tussen kortetermijngeheugen, langetermijngeheugen en zintuiglijkgeheugen. Vervolgens bespreken we de mogelijke oorzaken van geheugenverlies en lichten we de relatie tussen geheugenverlies en stress extra toe. Tot slot, geven we je tips die je helpen om geheugenverlies tegen te gaan.

Wat is geheugenverlies?

Het geheugen bestaat uit het kortetermijngeheugen, het langetermijngeheugen en het zintuiglijk geheugen. Als er ergens een foutje optreedt, kan er geheugenverlies ontstaan. Geheugenverlies betekent dat je je bepaalde zaken niet meer kunt herinneren, dit wordt in de medische wereld vaak amnesie genoemd.

Permanent geheugenverlies

In sommige gevallen kan er ook permanent geheugenverlies (gedeeltelijk of geheel) optreden, we onderscheiden twee vormen van dit type geheugenverlies:

  • Retrograde amnesie: je kunt je niets meer herinneren van gebeurtenissen voor een bepaald incident wat de oorzaak is van je geheugenverlies (bijvoorbeeld een auto-ongeluk).
  • Anterograde amnesie: je kunt je niets meer herinneren vanaf het moment dat een bepaald incident de oorzaak was van je geheugenverlies.

Tijdelijk geheugenverlies

In de meeste gevallen duurt tijdelijk geheugenverlies niet langer dan een dag, maar in bepaalde gevallen kan het enkele dagen aanhouden. Er zijn verschillende soorten geheugenverlies die slechts voor korte duur aanhouden, zoals acuut geheugenverlies. Een herkenbare vorm van acuut geheugenverlies is het TOT fenomeen: Tip Of the Tongue, waarbij een woord op het puntje van je tong ligt maar je er niet op komt. Iedereen heeft hier weleens last van, al denk je er vaak niet verder over na.

Oorzaken van geheugenverlies

Verlies van je geheugen ontstaat door een aandoening in je hersenlocaties waar het geheugen zich bevindt, of door een beschadiging in deze gebieden. Dit kan door diverse factoren worden veroorzaakt, deze benoemen we hieronder.

1. Ziekte en ouderdom

dementie
Ouderdom kan leiden tot geheugenverlies

Ziektes zoals dementie, een beroerte of ouderdomsziektes kunnen leiden tot gedeeltelijk of geheel geheugenverlies. Vormen van geheugenverlies die bij ouderen veel voorkomen, zijn dementie en Alzheimer. Bij het ouder worden, wordt informatie minder snel verwerkt en kun je je informatie minder snel herinneren. Ook mensen op jongere leeftijd kunnen dement worden.

2. Lichamelijk letsel

Lichamelijk letsel kan zorgen voor tijdelijk of geheel geheugenverlies. Denk maar aan een harde val of klap tegen je hoofd, of een schedelfractuur. Ook bij minder ernstig letsel, zoals een hersenschudding, kan er kortdurend geheugenverlies ontstaan. In de meeste gevallen kun je je niets meer herinneren van de gebeurtenis. Deze klachten houden meestal enkele dagen aan, afhankelijk van de ernst van je hersenschudding.

3. Overmatig alcoholgebruik

Overmatig alcoholgebruik kan leiden tot tijdelijk of gedeeltelijk geheugenverlies en in sommige gevallen zelfs hersenschade opleveren.

4. Stress

Wanneer je last hebt van geheugenverlies, en dan met name problemen ervaart met het kortetermijngeheugen, kan dit worden veroorzaakt door stress.

5. Overige factoren

Overige factoren zoals een lage bloeddruk, bloedarmoede, uitdroging, ondervoeding of gebrek aan vitamine B12 kunnen ook leiden tot tijdelijk of in ernstige gevallen geheel geheugenverlies.

Geheugenverlies en stress

We gaan hier dieper in op de relatie tussen geheugenverlies en stress. Stress heeft een grote invloed op je lichaam, zo ook op je geheugen.

Cortisol

Bij stress wordt het hormoon cortisol aangemaakt in ons lichaam. Deze stof zorgt ervoor dat we in stresssituaties beter kunnen handelen, omdat we ons sterker kunnen focussen en denkprocessen worden verkort. Je denkt dus sneller dan normaal, maar dit heeft wel nadelige gevolgen voor je geheugenverlies. Stress zorgt in de meeste gevallen namelijk voor kort geheugenverlies.

Langdurige stress

huisarts
Bezoek een arts om uit te zoeken waar je stress vandaan komt

Als je last hebt van langdurige stress, dan kun je ook voor langere periode gebreken ervaren in je kortetermijngeheugen. Een lange periode van stress zorgt voor vermoeidheid en concentratieproblemen. Dit heeft ook een negatief effect op het geheugen.

Oplossingen tegen geheugenverlies

Geheugenverlies is heel vervelend. Als je er langere tijd last van hebt, kan een bezoek aan je huisarts verhelderend zijn. Je kunt zelf ook actie ondernemen voor een beter geheugen. We noemen hieronder een aantal manieren.

Gezonde voeding

Een gezonde levensstijl begint met gezonde voeding. Let hierbij op je alcoholgebruik. Een enkel glaasje kan wel, maar als je geen rem hebt, kun je het beste gewoon niets drinken. Verder hebben de hersenen gezonde energie en vitamines nodig. Gezonde vetten zitten bijvoorbeeld in vis en noten. Je hersenen bestaan voor 80% uit water, dus het is belangrijk voldoende water te drinken. Verder kun je vitamine tabletten slikken om voldoende vitamines binnen te krijgen.

Geheugen trainen

Door je geheugen te trainen blijven je hersenen actief. Dit kan door het spelen van spelletjes, quizzen of raadsels. Het beste is om onderwerpen te kiezen die je niet bekend zijn, zodat je hersenen extra hard moeten werken.

Actief en ontspannen leven

Actief en ontspannen klinken tegenstrijdig. Maar je kunt ook ontspannen door een activiteit. Veel mensen halen ontspanning uit bijvoorbeeld hardlopen. Je kunt ook actief zijn door te ontspannen, zoals yoga en wandelen. Door dit te doen krijg je meer zuurstof en bloedtoevoer naar je hersenen.

Zorg verder dat je voldoende rustmomenten neemt en niet te veel stress ervaart. Ontspanningsoefeningen voor tussendoor kunnen je hierbij helpen.

Wil je meer weten hoe je van je stress af kunt komen? Deze online cursus tegen stress helpt je hierbij.

Veelgestelde vragen over geheugenverlies

Hoe wordt geheugenverlies onderzocht?

Geheugenverlies kan middels verschillende onderzoeken worden vastgesteld. Er kan een lichamelijk onderzoek plaatsvinden waarbij kan worden vastgesteld waar de oorzaak van het geheugenverlies ligt. Daarnaast kan er ook een hersenfilmpje worden gemaakt, waarbij wordt gemeten hoe de elektrische activiteit verloopt in je hersenen. Tot slot, is het ook mogelijk om een MRI-scan of CT-scan te laten maken. Deze scans zijn bedoeld om vast te kunnen stellen of er afwijkingen zijn en waar deze zich precies bevinden.

Hoe kun je dementie en ouderdomsvergeetachtigheid onderscheiden?

Bij ouderdomsvergeetachtigheid kun je moeilijk bij een herinnering, maar door even tijd te nemen en te denken, kom je er vaak wel bij. Als het om dementie gaat, ben je hele gebeurtenissen kwijt en niet enkele details. Bij dementie gaat ook het verstandelijk functioneren achteruit, dit gebeurt niet bij ouderdomsvergeetachtigheid.

Advertentie

Moe, lusteloos, angst en paniek? Stress, overspannen, burn-out? Uw herstel begint hier!

BoFit biedt snel deskundige hulp bij burn-out en stress gerelateerde klachten, zoals slecht slapen, veel piekeren, hartkloppingen, hyperventilatie en een slechte concentratie.

Beweging en coaching in de natuur

Onze ervaren coaches werken volgens de effectieve BoFit-methode: lichaamsbeweging zonder prestatiedruk in combinatie met cognitieve en mentale coaching in de natuur. In vier opeenvolgende stappen werkt u eerst aan uw fysieke, mentale en emotionele herstel en daarna bouwt u uw eigen kracht op. De BoFit-methode is wetenschappelijk onderbouwd.

Resultaat van het BoFit-hersteltraject:

  • Positief zelfbeeld en een goede lichamelijke conditie.
  • Gezonde gedrevenheid en een optimale energiebalans.
  • Gerichte buikademhaling en een ontspannen lichaamshouding
  • De juiste balans tussen gevoel, verstand en lichaam om gewenste keuzes te maken.
Meer informatie >

Advertentie

Moe, lusteloos, angst en paniek? Stress, overspannen, burn-out? Uw herstel begint hier!

BoFit biedt snel deskundige hulp bij burn-out en stress gerelateerde klachten, zoals slecht slapen, veel piekeren, hartkloppingen, hyperventilatie en een slechte concentratie.

Beweging en coaching in de natuur

Onze ervaren coaches werken volgens de effectieve BoFit-methode: lichaamsbeweging zonder prestatiedruk in combinatie met cognitieve en mentale coaching in de natuur. In vier opeenvolgende stappen werkt u eerst aan uw fysieke, mentale en emotionele herstel en daarna bouwt u uw eigen kracht op. De BoFit-methode is wetenschappelijk onderbouwd.

Resultaat van het BoFit-hersteltraject:

  • Positief zelfbeeld en een goede lichamelijke conditie.
  • Gezonde gedrevenheid en een optimale energiebalans.
  • Gerichte buikademhaling en een ontspannen lichaamshouding
  • De juiste balans tussen gevoel, verstand en lichaam om gewenste keuzes te maken.
Meer informatie >

2 REACTIES

  1. ik denk ben erg bang dat ik geheugenverlies heb gekregen van 9jaren esitolopram en nog een jaar risperdal en aantal jaren tegeretol hoe komt dat ooit nog goed of is het voorbode van dementie ik word er bang en angstig van zeg veel vergeten

  2. Beste Jan Willem,

    Je vragen zijn uiteraard alleen te beantwoorden door de medische wereld. Wat ik wel weet is dat angst ook heel verlammend kan werken. Wanneer je dus angstig bent en bang zal je geheugen daar ook last van hebben. Mogelijk kun je proberen rust te vinden met mindfulness of ontspanningsoefeningen?

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here